یک روز پس از آمدن صلح چه اتفاق خواهد افتاد؟

در زمان کاری‌ام به‌عنوان بازرس کل برای بازسازی افغانستان یک گزارش پرچالشِ آژانس خود را نشر کردم که در آن از تهدیدهای شدید به ایالات متحد امریکا و از ۱۳۳ بلیون دالر امریکایی که برای بازسازی افغانستان در نظر گرفته شده بود، یاد آوری کردم. ولی امسال حکایت به‌گونۀ دیگری‌ست؛ امسال حکایت‌ها حاکی  از آمدن صلح در افغانستان و پایان یافتن طولانی‌ترین جنگ امریکا در افغانستان است.

همه‌گی می‌دانند که مردم رنج‌دیدۀ افغانستان از صلح با جبین باز استقبال خواهند کرد و همین‌طور در ایالات متحد امریکا نیز از آن استقبال خواهد شد. قرار گزارش ها، ۲۴۰۰ تن از نیروهای نظامی امریکا جان‌های‌شان را در جنگ‌ افغانستان از دست داده‌اند و حکومت ایالات متحد امریاک بیش‌تر از ۷۸۰ بلیون دالر امریکایی را به اضافۀ ۱۵ در صد این پول که در عرصه بازسازی اختصاص داده شده بود، در افغانستان به مصرف رسانده است.

این را نیز باید در نظر داشته باشیم که تلاش‌ها برای آوردن صلح در افغانستان نیز موجی از چالش‌ها را به ایالات متحد امریکا، متحدان این کشور و دست‌آوردهای اخیر حکومت افغانستان به همراه خواهد داشت. به اضافه آن، رسیدن به یک توافق صلح، شاید چالش‌هایی را در برابر افغانستان و کشورهای منطقه قرار دهد.

اما ما باید این حقیقت انکارناپذیر را نیز بپذیریم که افغانستان در حال حاضر با چالش‌هایی فراوانی رو‌به‌رو است که با یک امضای توافق صلح ناپدید نخواهد شد. برای این که مطمین شویم این چالش‌ها به مذاکراتی که در حال حاضر جریان دارد، آسیب وارد نکند. قانون‌سازان امریکایی، افغانستانی و ۳۹ متحد ایالات متحد امریکا باید پلان‌گذاری‌های خود را آغاز کنند و معطل یک روز پس از اعلام صلح نباشند. یک ضرب‌المثل وجود دارد که می‌گویند: «در پلان‌گذاری ناکام ماندن به معنای پلان‌گذاری برای ناکامی‌ست.» پالیسی‌سازان باید  امروز به سال‎‌های پس از به دست آوردن صلح، پلان‌گذاری کنند.

یکی از مسایل اساسی که هر پالیسی‌ساز چه توافق صلح به‌دست آید یا نه در نظر داشته باشد این است که بدون حمایت‌های مالی کشورهای کمک کننده، دولت و حکومت افغانستان یک‌روز هم دوام نخواهد کرد.

رشد اقتصادی بطی و عدم موجودیت فرصت‌های اقتصادی و فسادهای موجود در افغانستان حکایت از ناتوان بودن این کشور در  پرداخت هزینه‌های خودش در سال‌های آینده را می‌کند.

یکی دیگر از نگرانی‌های درازمدت در افغانستان ادغام مجدد بیش‌تر از ۶۰ هزار جنگ‌جوی طالب و بازگشت فامیل‌های آن‌ها به جامعۀ افغانستان است. این جنگ‌جویان و سربازان طالب و فامیل‌های‌شان برای سال‌ها از ضعف اقتصادی، عدم دست‌رسی به کار، بی‌‍ثباتی سیاسی، نبود امنیت و از سایه جنگ چهل ساله در جامعه افغانستانی رنج خواهند برد. بدبختانه حقیقت این است که حکومت افغانستان هنوز هم ضعیف باقی خواهد ماند و بازگشت سربازان طالب سبب می‌شود که فامیل‌های‌شان از ناتوانی حکومت برای حمایت آن‌ها، رنج ببرند. در آن صورت، حکومت افغانستان دوباره رو به حامیان بین‌المللی‌اش خواهد کرد و از آن‌ها  خواستار کمک و همکاری مالی خواهد شد. ناکامی در ادغام مجدد سربازان طالب در افغانستان به توافق صلح صدمه وارد خواهد کرد و طالبانی که در انتظار صلح هستند به خشونت و اعمال غارت‌گرانه باز خواهند گشت.

همه‌گی از این هم باخبر استند که زنان افغانستان از رژیم طالبانی آسیب‌های فروانی را متحمل شده‌اند. در هیمن حال اکثریت افغانستانی‌ها به این باور استند که بازگشت طالبان به دست‌آوردها و پیش‌رفت‌های زنان در هجده سال پسین آسیب وارد خواهد کرد.

با وجود اختلافات، رفتارهای رژیم طالبان نشان‌دهندۀ آن است که دست‌آورده‌های چند سال پسین در افغانستان در معرض خطر قرار دارد و هرگونه جبران این دست‌آوردها عواقب بدی خواهد داشت. ایالات متحد امریکا بیش‌تر از یک بلیون دالر امریکایی را صرف برنامه‌های زنان در افغانستان کرده است؛ چون ارتقای ظرفیت زنان و برنامه‌های مرتبط با زنان یکی از اولویت‌های کاری ایالات متحد امریکا و متحدان‌اش در افغانستان بوده است.

بازگشت به سرکوب زنان افغانستان به حمایت‌های ایالات متحد امریکا و متحدان‌اش در افغانستان پایان خواهد داد و در عین زمان وابسته‌گی دولت افغانستان به حمایت‌های بین‌المللی را تهدید خواهد کرد. پالیسی‌سازان باید از این مسأله خوب با خبر باشند، پس از آن که دولت افغانستان از توافق رسیدن به این مسأله که آیا حقوق زنان به طور درست و عملی آن حفظ می‌شود یا نه، وابسته خواهد بود.

در چند سالِ کاری‌ام در «سیگار» آموخته‌ام که پیش‌بینی کردن آینده، کار احمقی‌ست؛ آن هم در مورد افغانستان. هجده سال پندارها و پیش‌بینی‌های نادرست ما را جایی که امروز قرار داریم، کشانده است و می‌بینیم که حکومت افغانستان نزدیک به رسیدن توافق صلح است. اما این هم حقیقت دارد که با وجود گفت‌وگوهای صلح و مثبت‌اندیشی‌های زیاد در مورد آمدن صلح در افغانستان، هنوز هم بمب‌ها در افغانستان منفجر می‌شوند و هزاران تن از سربازان و غیر نظامیان در این کشور کشته می‌شوند.

در هجده سال اخیر، افغانستان به دست‌آوردهای زیاد دست یافته است، اما این دست‌آوردها به قیمت گران به‌دست آمده‌اند. حالا همه‌گی باید فهمیده باشیم و بفهمیم که رسیدن به صلح و بازسازی افغانستان چه معنا دارد. در صورت نادیده گرفتن پرسش‌های حقوقی، ناکامی در پلان‌گذاری و فکر کردن در مورد هجده سال چالش‌های که پشت سر گذراندیم، ما را به یاد یک روز پس از رسیدن به توافق صلح خواهد انداخت و مصرف هجده ساله ما را زیر سوال خواهد برد.

امید داشتن استراتژی خوب نیست. به همین دلیل مایی که در سیگار وظیفه انجام می‌دهیم از تمام پالیسی‌سازان موجود در امریکا و افغانستان می‌خواهیم که از همین امروز در مورد «یک روز پس از رسیدن به توافق صلح» به‌گونۀ درست و قوی فکر کنند.

منبع: شبکه خبری هِل

نویسنده: جان اف. اسپوکو

 

نمایش بیشتر

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *

نوشته های مشابه

بستن