روایت سال خون

سال ۱۳۹۷، سال خروس با همه پستی‌ها و بلندی‌هایش رفت که به تاریخ بپیوندد. سالی که مثل سال‌های اخیر افغانستان پر بود از اخبار و حوادث. سالی که غم بیش‌تر داشت و شادی کم‌تر. نصف سال با اخبار کشته شدن‌ها، جنگ‌ها و توافقات شکننده که گویا نمی‌خواستند دست از سر این کشور بردارند، سپری شد. سال ۹۷ پر از بیم و امید و بازی‌های کثیف پشت‌پرده برای قبضه کردن قدرت بود. آشفته‌گی در انتخابات پارلمانی از بدترین ماجراهای سال گذشته بود؛ امری که اعتماد مردم و پایه‌های دموکراسی را متزلزل ساخت. اشرف غنی در این سال با ماجراجویی‌هایش سعی کرد تا قدرت مرکزی‌اش را تثبیت کند، اما با پشت کردن امریکا به او، حالا دریافته است که تنها توانسته خودش را از قدرت ملی و موثرترین قدرت دور کند. در پاییز سال گذشته زمزمه‌هایی از درخواست طالبان برای انحلال اردو و پولیس به گوش‌مان رسید. این خبر با واکنش تند مردم روبه‌رو شد و به شدت باعث دل‌گرمی این نیروها شد و به غنی آشکار شد که چه‌گونه در محاسبات استراتژیک‌‍اش از مردم غافل شده است.

دست بردن به معادلۀ قدرت در شمال کشور، تلاش برای ایجاد کاروانی به‌نام «کاروان صلح» با حمایت حکومت و درگیری‌های غنی با ژنرال دوستم از اخبار پیچیدۀ ارگ بود. سال ۹۷ در میان بیم و امیدهای این مردم رنجور به پایان رسید، امید است که سال پیش‌رو، یک سال مهم در تاریخ کشور باشد. سالی که با شادی‌های بیش‌تر و غم‌های کم‌تری روزگار گذرانده شود.

آغاز سال ۹۷ با برکناری امپراطور شمال «عطامحمد نور» همراه بود. این برکناری اگر چه با مقاومت نور مواجه شد، اما سرانجام حکم رییس جمهوری نافذ گشت و در ماه‌های پس از آن برای سیاست افغانستان اتفاقات متفاوتی را رقم زد. در ماه حمل سال گذشته چند سفر از جمله سفر نخست وزیر ترکیه و پاکستان به کابل انجام شد. هم‌چنین کنفرانس صلح از سوی دولت در تاشکند ازبکستان برگزار شد که نتیجه‌ای جز مصرف نداشت. ماه حمل سال گذشته در حالی به اتمام رسید که مناقشات ارگ با معاون اول رییس جمهور تا این دم روشن نیست.

در ثور ۹۷ بحث توافقات با حزب اسلامی به رهبری حکمتیار در بین سیاسیون و مردم جریان داشت. حکمتیار نیز با استفاده از این جو سعی می‌کرد بیش‌تر از پیش از طریق رسانه‌ها خودنمایی کند. در این ماه توزیع شناس‌نامه‌های برقی آغاز شد که این روند نیز از سوی بسیاری از شهروندان که خواهان درج ملیت‌شان در شناس‌نامه‌ها بودند به چالش کشیده شد. ثور ۹۷ تبدیل به ماه بحث بر سر شناسنامه‌های برقی شد. این ماه با خبر دردناک سیلاب‌ها و کشته شدن ده‌ها تن از مردمان افغانستان به ماه جوزا رسید و بادغیس در غرب افغانستان بیش‌ترین تلفات را در این سیلاب‌ها داشت. ماه جوزای ۹۷، ماه اظهارات رولا غنی، همسر رییس جمهور افغانستان بود. او در گفت‌وگوهایش گفته بود که از قوم پشتون است و سادات را به عنوان یک قوم نمی‌پذیرد.

در این ماه مذاکرات پنهانی بین ارگ و طالبان نیز انجام شد که نتیجه‌ی آن به یک آتش‌بس کوتاه مدت در عید فطر انجامید. طالبان به شهرها آمدند با مردم سلفی گرفتند و آیس‌کریم خوردند. پس از پایان آتش‌بس سه روزه، طالبان با نشر خبرنامه‌یی اعلام کردند که آن‌ها به‌خاطر مردم آتش‌بس را اعلام کرده بودند و رژیم کابل را قبول ندارند. چند روز پس از آن، ملا ذبیح‌الله خواستار مذاکره مستقیم با امریکا شد. داعش نیز در این ماه بسیار فعال بود و مسوولیت حمله به وزارت داخله را به‌دوش گرفت. در یازدهم ماه سرطان، عبدالرزاق وحیدی وزیر سابق مخابرات به اتهام فساد ادارای به محکمه فراخوانده شد. این محکمه بعدها حکم برائت وحیدی را صادر کرد. در این ماه آرشیف افغان‌فیلم بنا به دستور اشرف غنی به ارگ منتقل شد که واکنش‌های زیادی را در پی داشت. از دیگر خبرهای این ماه، دست‌گیری فرمانده قیصاری و اعتراضات در شمال کشور بود. مذاکرات با ژنرال دوستم کم کم به نتیجه می‌رسید و زمینه برای بازگشت وی از ترکیه به کابل فراهم می‌شد.

ماه اسد برای مردم غزنی بسیار تلخ بود. در این ماه به رغم این‌که خبرهای بسیاری از آماده‌گی حملۀ طالبان به غزنی منتشر شده بود اما در سایه کوتاهی و کندی ارگ، شهر غزنی به دست طالبان سقوط کرد و شب و روزهای بسیار تلخی برای مردم این شهر اتفاق افتاد. سرانجام در کم‌تر از یک هفته شهر غزنی سوخت و دود شد. در این ماه جریان‌های کهنۀ سیاسی تحت رهبری حامد کرزی نام جدیدی را تحت عنوان ائتلاف بزرگ ملی ساختند تا جاه و جلال دوباره در سیاست افغانستان داشته باشند. پایان این ماه با حضور رییس جمهور اشرف غنی بر خرابه‌های بازمانده از تصرف غزنی توسط طالبان همراه شد.

ماه سنبله با خبر برگزیده شدن زلمی خلیل‌زاد به‌عنوان نمایندۀ ویژۀ وزارت خارجۀ امریکا برای صلح افغانستان آغاز شد. این انتخاب، شروع روند صلح جدیدی بود که هنوز ادامه دارد. در این ماه شیرخان فرنود از سهام‌داران اصلی کابل‌بانک به گونه‌ی مرموز در زندان جان داد. در میزان ۹۷ روند مذاکرات مستقیم امریکا با طالبان سرعت بیش‌تری به خود گرفت. تلاش حکومت برای دست‌گیری فرمانده علی‌پور منجر به تنش بین هزاره‌ها و دولت شد. در این ماه کشور اندک اندک به سمت فضای انتخاباتی می‌رفت. در آخر این ماه شوک بزرگی به مردم افغانستان وارد شد. جنرال عبدالرازق اچکزی قوی‌ترین فرمانده مناطق جنوب-غرب و فرمانده پولیس قندهار در حین نشست با فرمانده امریکایی و والی قندهار ترور شد. انتخابات پارلمانی در کابل و دیگر ولایات به بدترین شکل ممکن برگزار شد و این روند نیز به ناکامی روبه‌رو شد. رسوایی انتخابات پارلمانی ماه‌ها ادامه داشت و در نهایت به برکناری کمیشنران انجامید.

در ماه عقرب مذاکرات بین طالبان و برخی سیاست‌مداران افغانی در مسکو برگزار شد. از سوی دیگر، نبردهای سنگینی بین مردم ولسوالی‌های غزنی و ارزگان و طالبان اتفاق افتاد. زلمی خلیل‌زاد به‌طور کلی صحنه‌گردان مذاکرات صلح با طالبان شد. در انتهای این ماه، جشنی که برای میلاد رسول برگزار شده بود، مورد حملۀ انتحاری قرار گرفت که نزدیک به صدها تن کشته و زخمی داشت.

قوس ۹۷ با جنجال‌ها بر سر نتایج و شیوۀ کار کمیسیون انتخابات آغاز شد. طرح سهمیه‌بندی کانکور به رسانه‌ها درز کرد و حنیف اتمر به دیدار اسماعیل خان والی سابق هرات و از سران حزب جمعیت اسلامی رفت. این دیدار نشانه‌هایی از ائتلاف او با جمعیت را برای انتخابات ریاست جمهوری با خود داشت. در آغاز ماه جدی ثبت نام دسته‌های انتخابات ریاست جمهوری آغاز شد. در این ماه تیم‌ها متشکل از سیاست‌مداران جدید با ائتلاف‌های جدید که حرف تازه‌ای برای مردم نداشتند، شکل گرفت. اشرف غنی، امرالله صالح را به کرسی وزارت داخله نشاند و سپس وی را به عنوان معاون اول تیم خود برگزید. دیگر جمعیتی‌ها با اتمر ائتلاف کردند و عبدالله عبدالله، رییس اجرایی حکومت به تنهایی پا به صحنه گذاشت. ماه دلو تحت شعاع نشست مسکو بین تعداد زیادی از رهبران جهادی و طالبان قرار گرفت. در اواسط این ماه عکسی منتشر شد که در آن جمعی از سیاسیون کشور به امامت طالبان نماز گزارده بودند. این نشست وضعیت سیاسی اشرف غنی را تحت تاثیر خود قرار داد. در حوت ۹۷ روند مذاکرات با طالبان از سوی خلیل‌زاد سریع‌تر دنبال شد.

نمایش بیشتر

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *

نوشته های مشابه

بستن